Σχεδιασμός και εφαρμογή διοίκησης ολικής ποιότητας στην εκπαίδευση: η περίπτωση της Κύπρου

Abstract

The transition of TQM from business field in education has started in 1994 to strengthen the humanistic nature of education and improve the quality service with uninterrupted and full participation of all those involved in school community at all levels of education based on the characteristics of the country concerned. Cyprus is recognized as a country of highly developed education and the Mediterranean countries acknowledge the Cypriot education system as an example. The qualitative characteristics of Cypriot education are easily identifiable in the new legislation and measures are taken to integrate Cyprus into the European Quality Assurance Network as a full member. In the wider Hellenic context, however, reviewing the literature it seems that there is still no study concerning the implementation of TQM in Cyprus, which shows common elements with Greece as to the use of a common language but differs greatly in the structure of the education system that is being implemented. The purpose of this PhD dissertation was to examine the design, implementation and evaluation of TQM at the primary and secondary school education in Cyprus so that this review thesis could be a future point of reference collecting all partial findings of TQM educational implementation in Cyprus so as to provide an overall picture. A systematic recording of research and reviewed articles was conducted related to the design and implementation of TQM in education settings by using ten electronic databases and relevant keywords that included combinations of the concepts of education, TQM and the six factors that determine quality of TQM services provided. Research included only peer reviewed published articles written in English or Greek language, relative doctoral theses and conference abstracts during the last 20 years, leading to conclusions and proposals for the future implementation of TQM. Cyprus nowadays focuses on the overall evaluation and implementation of TQM through innovation and quality improvement in education, differentiated and virtual teaching, adapted learning and inclusion of students with disabilities and hiring of new teaching staff that will implement a hollistic approach of promoting quality within school settings.

Η μετάβαση της Διοίκησης Ολικής Ποιότητας (ΔΟΠ) από το επιχειρηματικό πεδίο στην εκπαίδευση ξεκίνησε το 1994 με σκοπό να ενισχύσει τον ανθρωποκεντρικό χαρακτήρα της εκπαίδευσης και να βελτιώσει την ποιότητα παροχής υπηρεσιών με τη συμμετοχή όλων όσων εμπλέκονται στο έργο της σχολικής κοινότητας με βάση τα χαρακτηριστικά της εκάστοτε χώρας. Η Κύπρος αναγνωρίζεται, ότι έχει αναπτυγμένη παιδεία και τα μεσογειακά κράτη παρακολουθούν και ακολουθούν το εκπαιδευτικό της σύστημα ως πρότυπο. Τα ποιοτικά χαρακτηριστικά της κυπριακής εκπαίδευσης είναι εύκολο να εντοπιστούν στις νέες νομοθετικές ρυθμίσεις και τα μέτρα που λαμβάνονται για να ενταχθεί η Κύπρος στο Ευρωπαϊκό Δίκτυο Διασφάλισης της Ποιότητας. Στον ευρύτερο ελλαδικό χώρο, ανασκόπηση της βιβλιογραφίας δείχνει, ότι δεν φαίνεται να έχει διεξαχθεί ακόμη μελέτη ανασκόπησης που να καταγράφει την εφαρμογή της ΔΟΠ στην Κύπρο η οποία παρουσιάζει κοινά στοιχεία με την Ελλάδα ως προς τη χρήση κοινής γλώσσας, αλλά διαφέρει κατά πολύ ως προς τη διάρθρωση του εκπαιδευτικού συστήματος που εφαρμόζεται. Σκοπός της διδακτορικής διατριβής ήταν να εξετάσει τον σχεδιασμό, την εφαρμογή και την αξιολόγηση της ΔΟΠ στην Α/θμια και Β/θμια εκπαίδευση της Κύπρου, προκειμένου η εργασία να αποτελέσει μία μελλοντική βάση αναφοράς όλων των εφαρμογών εκπαίδευσης της ΔΟΠ, παρέχοντας μια συνολική εικόνα. Πραγματοποιήθηκε μία συστηματική ανασκόπηση των άρθρων που αφορούσαν τον σχεδιασμό και την εφαρμογή της ΔΟΠ στην εκπαίδευση με τη χρησιμοποίηση ηλεκτρονικών βάσεων δεδομένων και αντίστοιχες λέξεις κλειδιά που περιλάμβαναν συνδυασμούς των εννοιών της εκπαίδευσης και της ΔΟΠ καθώς και των έξι παραγόντων που καθορίζουν την ποιότητα στην εκπαίδευση. Η επιλογή και αξιολόγηση αφορούσε δημοσιευμένα άρθρα γραμμένα μόνο στην αγγλική ή ελληνική γλώσσα, σχετικές διδακτορικές διατριβές και περιλήψεις σε συνέδρια των τελευταίων 20 χρόνων οδηγώντας σε συμπεράσματα και προτάσεις εφαρμογής της ΔΟΠ. Η Κύπρος, επικεντρώνεται πλέον στη συνολική αξιολόγηση για την εφαρμογή της ΔΟΠ με βάση την καινοτομία και τη βελτίωση της ποιότητας στην εκπαίδευση, τη διαφοροποιημένη και ‘εικονική’ διδασκαλία, τη δια βίου μάθηση, την ανάδειξη της διαφορετικότητας, την ένταξη των μαθητών με αναπηρίες και την πρόσληψη νέων εκπαιδευτικών που θα υλοποιήσουν την ολιστική προσέγγιση προώθησης της ποιότητας μέσα στα σχολεία.