Εφαρμογή εκπαιδευτικού υλικού για την αειφόρο ανάπτυξη και το περιβάλλον σε θέματα που αφορούν την ενέργεια

Abstract

The aim of the current research project has been the production and investigation of the effectiveness of educational material on the environment and sustainable development related to energy issues. The assessment of the educational material was conducted through the design of an original questionnaire, which comprises four- option multiple choice questions and an attitude scale based on the five-point Likert scale. The amendments on the questionnaire resulted in a Knowledge Scale with Cronbach's Coefficient a=0,831 and a=0,837 for Junior High and High School respectively. The Cronbach's Coefficient Alpha for the Attitude Scale is a=0,686 and a=0,769 for Junior High and High School respectively and the factor analysis resulted in four factors, which can be interpreted as: 'the verbal commitment', 'the action commitment', 'the efficacy perception of personal action' and 'the sustainable orientation of the positive attitude towards the environment'. The effectiveness of the educational material was investigated using the pre-control and post-control method implemented on an experimental group and a control group. The educational material was taught to each experimental group for two hours every week for six consecutive months in Junior High Schools and High Schools in the Attiki region during the school year 2006-2007. The statistical analysis of the data indicated that the teaching: a) improved pupils' knowledge on all three occasions of implementation, that is in High School, in Junior High Environmental Groups and in the Junior High classes. b) altered the pupils' attitudes: • against the factor 'efficacy perception of personal action' in High School, in Junior High Environmental Groups and in the Junior High classes. • against the factor 'sustainable orientation of the positive attitude towards the environment' only in High School. • against the factor 'verbal commitment' only in High School. • against the factor 'action commitment' in High School, in Junior High Environmental Groups and in the Junior High classes. The pupils' views on the presentation and organisation of the educational material as well as the implementation of the educational program were positive. Furthermore, the pupils' overall impression of the program and the educational material was positive. The teachers' opinion on the presentation, organisation, teaching and learning during the implementation of the program was positive. Meanwhile, the assessment of the effectiveness of the educational material offered the opportunity to investigate the former knowledge and attitude of the pupils on issues related to our research project and to study the influence of independent variables, sex, parents' education, school grades, social and financial status.

Στόχος της παρούσας ερευνητικής εργασίας ήταν η παραγωγή και η διερεύνηση της αποτελεσματικότητας εκπαιδευτικού υλικού για το περιβάλλον και την αειφόρο ανάπτυξη σε θέματα που αφορούν την ενέργεια. Για την αξιολόγηση του εκπαιδευτικού υλικού συντάχθηκε πρωτότυπο ερωτηματολόγιο, που περιλαμβάνει υποκλίμακα γνώσεων με ερωτήσεις τετραπλής επιλογής και υποκλίμακα στάσεων πεντάβαθμης κλίμακας Likert. Η υποκλίμακα των γνώσεων έχει δείκτη Cronbach α=0,831 και α=0,837 για το Γυμνάσιο και το Λύκειο αντίστοιχα. Η υποκλίμακα των στάσεων έχει δείκτη Cronbach α=0,686 και α=0,769 για το Γυμνάσιο και το Λύκειο αντίστοιχα και η παραγοντική ανάλυση έδωσε τέσσερις παράγοντες, η ερμηνεία των οποίων είναι: «η περιγραφόμενη συμπεριφορά», «η ενδεχόμενη συμπεριφορά», «η αίσθηση της αποτελεσματικότητας της προσωπικής πράξης» και «ο αειφορικός προσανατολισμός της θετικής στάσης για το περιβάλλον». Η αποτελεσματικότητα του εκπαιδευτικού υλικού εξετάσθηκε με τη μέθοδο του προελέγχου και μεταελέγχου με τη χρήση πειραματικής ομάδας και ομάδας ελέγχου. Το εκπαιδευτικό υλικό εφαρμόζονταν σε κάθε πειραματική ομάδα για δύο ώρες κάθε εβδομάδα επί έξι πλήρεις μήνες σε Γυμνάσια και Λύκεια του νομού Αττικής τη σχολική χρονιά 2006-2007. Η στατιστική επεξεργασία των δεδομένων έδειξε ότι η διδακτική παρέμβαση: α) βελτίωσε τις γνώσεις των μαθητών και στις τρεις περιπτώσεις εφαρμογής δηλαδή στο Λύκειο, στις Π.Ο. του Γυμνασίου και στα τμήματα του Γυμνασίου, β) τροποποίησε τις στάσεις των μαθητών: • ως προς τον παράγοντα «η αίσθηση της αποτελεσματικότητας της προσωπικής πράξης» στο Λύκειο, στις Π.Ο. του Γυμνασίου και στα τμήματα του Γυμνασίου. • ως προς τον παράγοντα «ο αειφορικός προσανατολισμός της θετικής στάσης για το περιβάλλον» μόνο στο Λύκειο. • ως προς τον παράγοντα «η ενδεχόμενη συμπεριφορά» μόνο στο Λύκειο. • ως προς τον παράγοντα «η περιγραφόμενη συμπεριφορά» στο Λύκειο, στις Π.Ο. του Γυμνασίου και στα τμήματα του Γυμνασίου. Η άποψη των μαθητών για την παρουσίαση και την οργάνωση του ΕΥ, όπως επίσης και για τη διδασκαλία του εκπαιδευτικού προγράμματος καταγράφηκε μέσω ερωτηματολογίου με ερωτήσεις ανοικτού και κλειστού τύπου και ήταν θετική. Η άποψη των εκπαιδευτικών αναφορικά με την παρουσίαση, την οργάνωση του ΕΥ, τη διδασκαλία και τη μάθηση κατά την εφαρμογή του προγράμματος ήταν θετική. Παράλληλα, με την αξιολόγηση της αποτελεσματικότητας του εκπαιδευτικού υλικού διερευνήθηκαν και οι πρότερες γνώσεις και στάσεις των μαθητών στα θέματα που είναι σχετικά με την έρευνα μας και μελετήθηκε η επίδραση των ανεξάρτητων μεταβλητών, φύλο, μορφωτικό επίπεδο γονέων, μαθησιακή επίδοση και κοινωνικοοικονομικό επίπεδο σε αυτές.