Industrial organization of public procurement

Abstract

This thesis examines Public Procurement through the lens of Industrial Organization, focusing on competition among Economic Operators, the market power derived from the concentration of contracts among them, and the buyer power of Contracting Authorities. All the above interconnected factors found to significantly influence the outcomes of the procurement process. The thesis follows the three-paper structure with each paper addressing one of the above factors in the Greek public procurement market. The first paper (Chapter 3) investigates how the duration of the bidding period of each notice affects the number of submitted bids and, consequently, the level of competition. Graphical and statistical analyses show that the bidding period, which is the time Economic Operators have to prepare their bids, significantly impacts the number of bids successfully submitted, thus contributing a crucial factor to the literature on what influences the intensity of competition in public procurement. The second paper (Chapter 4) utilizes network theory to analyze the structure and concentration of the Greek public procurement market, in terms of the number of contracts. Given that the value of each contract is determined by the winning bidder's offer, it can be argued that, in public procurement, this also serves as an expression of market power. Network theory allowed us to visualize the entire market, and the power-law exponent (α) of the fitting curve on the out-degree distribution of each network enabled both the comparison and visualization of the level of concentration across 226 submarkets, based on Common Procurement Vocabulary (CPV) groups, over a three-year period. The results reveal market concentration and the dominance of certain economic operators in specific CPV groups. This implies a need for measures to encourage greater competition. The third paper (Chapter 5) focuses on the Greek diesel fuel public procurement market to explore the buyer power of Contracting Authorities. Statistical and graphical analyses revealed cases of both monopsonistic and bargaining buyer power. Factors such as sector activity, applied deductions, market share, and the competitive procedure were found to influence Contracting Authorities' ability to secure better discounts, suggesting that measures should be taken to protect Economic Operators and ensure fair competition. This thesis contributes to the public procurement literature by providing a deeper understanding of how competition, market concentration and buyer power interact to shape procurement outcomes. The findings also offer practical recommendations to improve procurement practices and promote fair competition.

Η παρούσα διατριβή εξετάζει τις Δημόσιες Συμβάσεις υπό το πρίσμα της Βιομηχανικής Οργάνωσης, εστιάζοντας στον ανταγωνισμό μεταξύ των Οικονομικών Φορέων, την ισχύ στην αγορά που απορρέει από τη συγκέντρωση των συμβάσεων σε αυτούς, καθώς και την αγοραστική δύναμη των Αναθετουσών Αρχών. Όλοι οι παραπάνω αλληλοσυνδεόμενοι παράγοντες διαπιστώθηκε ότι επηρεάζουν σημαντικά τα αποτελέσματα της διαδικασίας των προμηθειών. Η διατριβή ακολουθεί τη δομή των τριών άρθρων (three-paper structure), με κάθε άρθρο να πραγματεύεται έναν από τους προαναφερθέντες παράγοντες στην ελληνική αγορά δημοσίων συμβάσεων. Το πρώτο άρθρο (Κεφάλαιο 3) διερευνά πώς η διάρκεια της περιόδου υποβολής προσφορών κάθε προκήρυξης επηρεάζει τον αριθμό των υποβληθεισών προσφορών και, κατά συνέπεια, το επίπεδο του ανταγωνισμού. Γραφικές και στατιστικές αναλύσεις δείχνουν ότι η περίοδος υποβολής προσφορών, δηλαδή ο χρόνος που έχουν στη διάθεσή τους οι Οικονομικοί Φορείς για να προετοιμάσουν τις προσφορές τους, επηρεάζει σημαντικά τον αριθμό των προσφορών που υποβάλλονται επιτυχώς, αποτελώντας έτσι έναν κρίσιμο παράγοντα στη βιβλιογραφία σχετικά με το τι επηρεάζει την ένταση του ανταγωνισμού στις δημόσιες συμβάσεις. Το δεύτερο άρθρο (Κεφάλαιο 4) χρησιμοποιεί τη θεωρία δικτύων για να αναλύσει τη δομή και τη συγκέντρωση της ελληνικής αγοράς δημοσίων συμβάσεων, ως προς τον αριθμό των συμβάσεων. Δεδομένου ότι η αξία κάθε σύμβασης καθορίζεται από την προσφορά του αναδόχου, μπορεί να υποστηριχθεί ότι, στις δημόσιες συμβάσεις, αυτό χρησιμεύει επίσης ως έκφραση της ισχύος στην αγορά. Η θεωρία δικτύων επέτρεψε την οπτικοποίηση ολόκληρης της αγοράς, και ο εκθέτης του νόμου δύναμης (α) της καμπύλης προσαρμογής στην κατανομή βαθμού εξόδου (out-degree distribution) κάθε δικτύου επέτρεψε τόσο τη σύγκριση όσο και την οπτικοποίηση του επιπέδου συγκέντρωσης σε 226 υποαγορές, βάσει των ομάδων του Κοινού Λεξιλογίου Δημοσίων Συμβάσεων (CPV), σε μια περίοδο τριών ετών. Τα αποτελέσματα αποκαλύπτουν συγκέντρωση της αγοράς και κυριαρχία ορισμένων οικονομικών φορέων σε συγκεκριμένες ομάδες CPV. Αυτό υποδηλώνει την ανάγκη λήψης μέτρων για την ενθάρρυνση μεγαλύτερου ανταγωνισμού.Το τρίτο άρθρο (Κεφάλαιο 5) εστιάζει στην ελληνική αγορά δημοσίων συμβάσεων καυσίμων ντίζελ για να διερευνήσει την αγοραστική δύναμη των Αναθετουσών Αρχών. Στατιστικές και γραφικές αναλύσεις αποκάλυψαν περιπτώσεις τόσο μονοψωνιακής όσο και διαπραγματευτικής αγοραστικής δύναμης. Παράγοντες όπως η δραστηριότητα του κλάδου, οι εφαρμοζόμενες κρατήσεις, το μερίδιο αγοράς και η διαγωνιστική διαδικασία βρέθηκαν να επηρεάζουν την ικανότητα των Αναθετουσών Αρχών να επιτυγχάνουν καλύτερες εκπτώσεις, υποδηλώνοντας ότι θα πρέπει να ληφθούν μέτρα για την προστασία των Οικονομικών Φορέων και τη διασφάλιση του θεμιτού ανταγωνισμού. Η παρούσα διατριβή συμβάλλει στη βιβλιογραφία των δημοσίων συμβάσεων παρέχοντας μια βαθύτερη κατανόηση του τρόπου με τον οποίο ο ανταγωνισμός, η συγκέντρωση της αγοράς και η αγοραστική δύναμη αλληλεπιδρούν για να διαμορφώσουν τα αποτελέσματα των προμηθειών. Τα ευρήματα προσφέρουν επίσης πρακτικές συστάσεις για τη βελτίωση των πρακτικών προμηθειών και την προώθηση του θεμιτού ανταγωνισμού.