Το θεσμικό πλαίσιο προστασίας των ασυνόδευτων ανηλίκων προσφύγων στην Ελλάδα και στην Ευρώπη υπό το πρίσμα των Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων

Abstract

This dissertation examines the legal and institutional framework governing the protection of unaccompanied refugee minors in Europe, as shaped by international, European Union, and Greek law. The analysis is conducted through the lens of human rights, with particular emphasis on the 1951 Geneva Convention relating to the Status of Refugees and the 1989 United Nations Convention on the Rights of the Child, which constitute the fundamental normative instruments for the protection of the rights of unaccompanied minors. Furthermore, the dissertation evaluates the practical implementation of the relevant legal provisions in Greece, particularly with regard to reception conditions, guardianship, access to asylum procedures, living conditions, education, healthcare, and protection from detention and other forms of human rights violations. Through an examination of legislation, case law, and administrative practice, the study identifies the discrepancies between the existing legal framework and its practical implementation, while highlighting the challenges that the Greek authorities continue to face in ensuring the effective protection of unaccompanied refugee minors.

Η παρούσα διατριβή εξετάζει το θεσμικό πλαίσιο προστασίας των ασυνόδευτων ανήλικων προσφύγων στον ευρωπαϊκό χώρο, όπως αυτό διαμορφώνεται από το διεθνές, το ευρωπαϊκό και το ελληνικό δίκαιο. Η ανάλυση διενεργείται υπό το πρίσμα της Σύμβασης της Γενεύης του 1951 και της Σύμβασης για τα Δικαιώματα του Παιδιού του 1989, οι οποίες συνιστούν τα θεμελιώδη κανονιστικά ερείσματα της προστασίας των δικαιωμάτων των ασυνόδευτων ανηλίκωνυπό το πρίσμα των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, με έμφαση στην αρχή του βέλτιστου συμφέροντος του παιδιού. Παράλληλα, αξιολογείται η πρακτική εφαρμογή των σχετικών διατάξεων στην Ελλάδα, ιδίως ως προς την υποδοχή, την επιτροπεία, την πρόσβαση στη διαδικασία ασύλου, τις συνθήκες διαβίωσης, την εκπαίδευση, την υγειονομική περίθαλψη και την προστασία από την κράτηση και άλλες μορφές παραβίασης δικαιωμάτων. Μέσα από τη μελέτη της νομολογίας και της διοικητικής πρακτικής αναδεικνύονται οι αποκλίσεις μεταξύ του κανονιστικού πλαισίου και της εφαρμογής του, καθώς και οι προκλήσεις που εξακολουθούν να αντιμετωπίζουν οι ελληνικές αρχές.