Από την περιβαλλοντική απόδοση στην χρηματοοικονομική απόδοση και στην ποιότητα των λογιστικών κερδών: ο ρόλος της διασφάλισης εκπομπών άνθρακα και των αναφορών ESG

Abstract

The purpose of this thesis is to examine how non-financial information (greenhouse gas missions assurance services and ESG reporting) affects environmental performance greenhouse gas missions), financial performance (cost of debt) and the earnings quality. In this sense, factors that can influence the above relationships are examined, such as the diversity of the board of directors, the reputation of the external auditor, the knowledge and personality of the executives, as well as the institutional level of each country. Using international and national samples as well as a variety of methodologies (least squares method, quartile regression, generalized method of moments and partial least squares method) in various periods, significant results emerge. First, the strong institutional environment of developed countries is crucial for boards to effectively serve their role and for the provision of external greenhouse gas assurance services to exert its beneficial effects (institutional theory). Second, the presence of women on the board of directors is positively associated with both reduced greenhouse gas emissions and reduced cost of debt, suggesting that women as board members strengthen the supervisory and advisory role of board of directors. This improved oversight reduces the company's costs by mitigating managers' opportunistic behavior and information asymmetry. This leads to a reduced cost of debt, making women work twice as hard as men to prove their worth (agency theory and human capital theory respectively). Furthermore, due to their particular personality traits, their sensitivity to environmental issues and relationships with stakeholder groups, will lead to lower carbon emissions (legitimization theory). On the contrary, in both the case of environmental performance and the case of borrowing costs, the presence of independent members on the board of directors leads to reduced environmental performance and increased borrowing costs. This is likely due to the creation of ties between independent directors and the company's executive management or a general culture that discourages conflicts. However, the magnitude of the positive effect on reducing borrowing costs of both the assurance of greenhouse gas emissions reporting and the presence of women on the board of directors only applies up to a certain point. Specifically, for companies that show poor performance (debtors that pay a higher interest rate) the effect still exists, but it does not make as much difference. This suggests a nonlinear effect of various corporate governance and non-financial reporting measures on companies' environmental and financial performance that should be taken seriously by stakeholder groups. Finally, going from the firms’ side (demand for capital, legitimization) to the banks’ side (supply of capital, legitimization as one of the business interest groups), this paper focuses on how bank executives, being key external users of corporate statements, perceive the usefulness of ESG information presented in corporate statements. It emerges that the combined effect of the bank's Knowledge and Resources on ESG-related issues and the bank's Risk Awareness related to ESG positively affects the perception of the degree of utilization of ESG reports by banks’ customers for assessing the quality of the banks’ customers' accounting profits. This combined effect is based on the resource theory which suggests that risk management (uncertainties) affects and is affected by the resources (knowledge) of the company as well as the fact that the dimensions of resilience governance are interconnected. Also, the results show that the higher a bank executive's score on the Machiavellianism scale, the more negative his views on the extent to which the bank is informed about ESG, the adherence to procedures and standards regarding the assessment of the client-company's ESG performance and the extent to which it recognizes related risks. These findings are consistent with previous literature regarding the perception of executives with Machiavellian characteristics towards issues of corporate social responsibility, sustainable business orientation, disclosure of corporate social responsibility activities, and knowledge management and perception. Thus, the results regarding non-financial information and the cost of debt are complemented by explaining to the market (to companies seeking capital), that banks take into account the ESG reports they publish when assessing their financial situation.

Σκοπός της εργασίας αυτής είναι να εξετάσει πως επηρεάζει η μη χρηματοοικονομική πληροφόρηση (διαβεβαιωτικές υπηρεσίες εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου και αναφορές ESG) την περιβαλλοντική απόδοση (εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου), τη χρηματοοικονομική απόδοση (κόστος δανεισμού) και την ποιότητα των λογιστικών αποτελεσμάτων. Στο πλαίσιο αυτών των σχέσεων εξετάζονται παράγοντες που μπορούν να επηρεάσουν τις παραπάνω σχέσεις όπως η ποικιλομορφία του διοικητικού συμβουλίου, η φήμη του εξωτερικού ελεγκτή, οι γνώσεις και η προσωπικότητα των στελεχών καθώς και το θεσμικό επίπεδο της κάθε χώρας. Χρησιμοποιώντας διεθνή και εθνικά δείγματα καθώς και ποικίλη μεθοδολογία (μέθοδος ελαχίστων τετραγώνων, τεταρτημοριακή παλινδρόμηση, μέθοδος γενικευμένων ροπών και μέθοδος μερικών ελαχίστων τετραγώνων) σε διάφορες περιόδους προκύπτουν σημαντικά αποτελέσματα. Πρώτον, το ισχυρό θεσμικό περιβάλλον των αναπτυγμένων χωρών είναι καθοριστικής σημασίας προκειμένου τα διοικητικά συμβούλια να υπηρετήσουν αποτελεσματικά το ρόλο τους αλλά και η παροχή υπηρεσιών εξωτερικής διασφάλισης αερίων του θερμοκηπίου να ασκήσει τις ευεργετικές της επιδράσεις (θεσμική θεωρία). Δεύτερον, η παρουσία γυναικών στο διοικητικό συμβούλιο σχετίζεται θετικά τόσο με τη μείωση των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου όσο και με τη μείωση του κόστους δανεισμού, υποδηλώνοντας ότι οι γυναίκες ως μέλη του διοικητικού συμβουλίου ενδυναμώνουν τον εποπτικό και συμβουλευτικό ρόλο των διοικητικών συμβουλίων. Αυτή η βελτιωμένη εποπτεία μειώνει το κόστος της εταιρείας μετριάζοντας την ευκαιριακή συμπεριφορά των διευθυντών και την ασυμμετρία πληροφοριών που οδηγεί σε μειωμένο κόστος χρέους, αποτυπώνοντας συχνά την διπλή προσπάθεια που καταβάλλουν οι γυναίκες σε σχέση με τους άντρες για να αποδείξουν την αξία τους (θεωρία αντιπροσώπευσης και θεωρία ανθρώπινου κεφαλαίου αντίστοιχα). Επιπλέον, λόγω των ιδιαίτερων χαρακτηριστικών της προσωπικότητάς τους, της ευαισθησίας τους σε περιβαλλοντικά θέματα και σχέσεων με τις ομάδες ενδιαφερομένων θα οδηγήσουν σε χαμηλότερες εκπομπές άνθρακα (θεωρία νομιμοποίησης). Αντίθετα, τόσο στην περίπτωση της περιβαλλοντικής απόδοσης όσο και στην περίπτωση του κόστους δανεισμού, η παρουσία ανεξάρτητων μελών στο διοικητικό συμβούλιο οδηγεί σε μειωμένη περιβαλλοντική απόδοση και αυξημένο κόστος δανεισμού, κάτι που πιθανώς οφείλεται στην δημιουργία δεσμών των ανεξάρτητων διευθυντών με την εκτελεστική διοίκηση της εταιρείας ή σε μια γενική κουλτούρα που αποθαρρύνει τις συγκρούσεις. Ωστόσο, η ένταση της θετικής επίδρασης στη μείωση του κόστους δανεισμού τόσο της διασφάλισης των αναφορών εκπομπών των αερίων του θερμοκηπίου όσο και της παρουσίας των γυναικών στο διοικητικό συμβούλιο ισχύει μόνο μέχρι ένα ορισμένο σημείο, καθώς για τις εταιρείες που παρουσιάζουν χαμηλές επιδόσεις (οφειλέτες που πληρώνουν υψηλότερο επιτόκιο) το αποτέλεσμα εξακολουθεί να υπάρχει, αλλά δεν έχει τόσο μεγάλη διαφορά. Αυτό υποδηλώνει μια μη γραμμική επίδραση των διάφορων μέτρων εταιρικής διακυβέρνησης και μη χρηματοοικονομικής πληροφόρησης στην περιβαλλοντική και χρηματοοικονομική απόδοση των εταιρειών που πρέπει να ληφθεί σοβαρά υπόψη από τις ομάδες ενδιαφερομένων. Τέλος, πέρα από την πλευρά της επιχείρησης (ζήτηση κεφαλαίων, νομιμοποίησης) από την πλευρά των τραπεζών (προσφορά κεφαλαίων, νομιμοποίησης ως μία από τις ομάδες συμφερόντων των επιχειρήσεων), η παρούσα εργασία εστιάζει στο πώς τα τραπεζικά στελέχη, όντας βασικοί εξωτερικοί χρήστες των εταιρικών καταστάσεων, αντιλαμβάνονται τη χρησιμότητα των πληροφοριών ESG που περιέχονται στις εταιρικές καταστάσεις. Προκύπτει ότι η συνδυασμένη επίδραση των Γνώσεων και των Πόρων που διαθέτει η τράπεζα σε θέματα σχετικά με το ESG και της Επίγνωσης του Κινδύνου της τράπεζας που σχετίζεται με το ESG επιδράει θετικά στην αντίληψη του βαθμού αξιοποίησης των αναφορών ESG των πελατών της τράπεζας για την αξιολόγηση της ποιότητας των λογιστικών κερδών των πελατών της τράπεζας. Η συνδυαστική αυτή επίδραση στηρίζεται στη θεωρία των πόρων που υποδηλώνει ότι η διαχείριση κινδύνου (uncertainties) επηρεάζει και επηρεάζεται από τους πόρους (knowledge) της επιχείρησης καθώς και στο γεγονός ότι οι διαστάσεις της διακυβέρνησης ανθεκτικότητας είναι αλληλένδετες μεταξύ τους. Επίσης, τα αποτελέσματα δείχνουν ότι όσο πιο υψηλή η βαθμολογία ενός τραπεζικού στελέχους στην κλίμακα του μακιαβελισμού τόσο πιο αρνητική η άποψή του για τον βαθμό τον οποίο η τράπεζα είναι ενημερωμένη σε ό,τι αφορά το ESG, την τήρηση διαδικασιών και προτύπων που αφορούν την αξιολόγηση της απόδοσης ESG του πελάτη-επιχείρησης και τον βαθμό που αναγνωρίζει σχετικούς κινδύνους. Τα ευρήματα αυτά συμφωνούν με την προηγούμενη βιβλιογραφία ως προς την αντίληψη των στελεχών με μακιαβελιστικά χαρακτηριστικά απέναντι σε θέματα κοινωνικής εταιρικής ευθύνης, βιώσιμου επιχειρηματικού προσανατολισμού, γνωστοποίησης δραστηριοτήτων εταιρικής κοινωνικής ευθύνης και διαχείρισης και αντίληψης της γνώσης. Έτσι, συμπληρώνονται τα αποτελέσματα αναφορικά με τη μη χρηματοοικονομική πληροφόρηση και το κόστος δανεισμού εξηγώντας στην αγορά, δηλαδή στις εταιρείες που ζητούν κεφάλαια, ότι οι τράπεζες λαμβάνουν υπόψη τους τις αναφορές ESG που δημοσιεύουν όταν αξιολογούν την χρηματοοικονομική τους κατάσταση.